Lisanssız elektrik üretiminde saatlik mahsuplaşma dönemine geçildi

2 Nisan 2026 tarih ve 33212 sayılı Resmi Gazete’de, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (“EPDK”) tarafından hazırlanan Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik (“Yönetmelik”) yayımlanmıştır.

1. Mahsuplaşma işlemleri aylık yerine saatlik gerçekleştirilecektir

Yönetmelik ile 1 Mayıs 2026 tarihi itibarıyla, Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği (“Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği”) kapsamında mevcut uygulamada aylık bazda gerçekleştirilen mahsuplaşma sistemi kaldırılarak saatlik mahsuplaşma esasına geçilecektir. Bu doğrultuda, 12 Mayıs 2019 tarihinden itibaren bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu almaya hak kazanan yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı lisanssız elektrik üretim tesisleri için mahsuplaşma artık saatlik bazda yapılacaktır. Mesken abonelikleri ise bu yeni uygulama kapsamında değildir, bu tesislere ilişkin mahsuplaşma işlemleri aylık olarak yürütülmeye devam edecektir.

Yeni düzenleme ile birlikte üretim ve tüketim artık daha geniş bir dönem üzerinden dengelenemeyecek, her bir saat dilimi için ayrı ayrı hesaplanacaktır. Bu değişikliğin temel amacı, lisanssız üretim faaliyetlerinin ticari elektrik satışına yönelmesini sınırlamak ve sistemin esas amacı olan öz tüketim modelini güçlendirmektir. Ayrıca, şebeke dengesinin korunması ve üretim-tüketim uyumsuzluklarının azaltılması da düzenlemenin arka planındaki temel politika hedefleri arasında yer almaktadır.

Bu değişiklik, özellikle üretim ve tüketim zamanlaması arasında fark bulunan tesisler bakımından önemli sonuçlar doğuracaktır. Önceki uygulamada, farklı zaman dilimlerinde gerçekleşen üretim ve tüketim ay sonunda netleştirilebilirken, yeni sistemde üretim fazlası yalnızca ilgili saat dilimi için değerlendirilecek; farklı saatlerdeki tüketim ile mahsuplaştırılması mümkün olmayacaktır.

Yönetmelik ile piyasa işleticisine, mahsuplaşmaya ilişkin hükümlerin yürürlüğe gireceği tarih olan 1 Mayıs 2026’ya kadar gerekli altyapıyı tesis etme yükümlülüğü yüklenmiştir.

2. Tüketim miktarının iki katından fazla olan üretim YEKDEM’e bedelsiz katkı olacak

Yönetmelik ile 12 Mayıs 2019 tarihinden sonra bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu almaya hak kazanan üretim tesislerinin bir takvim yılında üretebileceği enerji miktarının, ilişkili tüketim tesisinin yıllık toplam tüketiminin iki katını geçemeyeceği hüküm altına alınmıştır.

Bu sınır belirlenirken kural olarak bir önceki takvim yılındaki tüketim esas alınacaktır. Önceki yıla ait tüketim verisi bulunmuyorsa mevcut aylık tüketimlerin ortalamasından yıllık bazda hesaplama yapılır, cari yıl tüketiminin bu değerleri aşması halinde ise cari yıl tüketimi dikkate alınacaktır.

Bu sınırın aşılması durumunda, aşan kısım mahsuplaşmaya konu edilebilir ancak mahsuplaşma sonrası hala sisteme verilen ihtiyaç fazlası enerji için üretim tesisi sahibine herhangi bir ödeme yapılmayacak ve Yenilenebilir Enerji Kaynakları Destekleme Mekanizması’na (“YEKDEM”) bedelsiz katkı olarak değerlendirilecektir. İlgili sınırlar 1 Mayıs 2026 itibarıyla yürürlüğe girecektir.

3. Üretim gücü kadar depolama ünitesi kurulmasına olanak tanındı

Ayrıca, Lisanssız Elektrik Üretimi Yönetmeliği’ne eklenen bir madde ile depolama faaliyetleri düzenleme altına alınarak, üretim tesisinin elektriksel gücüne kadar depolama ünitesi kurulmasına imkan tanınmıştır. Mahsuplaşma sonrası kalan ihtiyaç fazlası enerjinin depolama ünitelerinden şebekeye verilen miktarı bakımından herhangi bir ödeme yapılmayacak ve YEKDEM’e bedelsiz katkı olarak dikkate alınacaktır.

4. Sonuç

Yönetmelik ile birlikte, meskenler hariç 12 Mayıs 2019 tarihinden itibaren çağrı mektubu almaya hak kazanan yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı lisanssız elektrik üretim tesisleri saatlik mahsuplaşma kapsamına alınmıştır. Bu düzenleme ile lisanssız üretim tesislerinin ekonomik modelinin, fazla üretimden gelir elde etmeye dayalı yapıdan uzaklaşarak, üretimin ağırlıklı olarak tüketim ile eş zamanlı kullanılmasına dayalı bir yapıya evrilmesi planlanmaktadır.